تسهیل ارزیابی توسط داوران و سردبیر
اشپرینگر و سایر ناشران بزرگ مانند Wiley و Elsevier تأکید دارند که بخش‌ها باید به گونه‌ای ساختاربندی شوند که داوران بتوانند به سرعت موارد زیر را تشخیص دهند:
داده‌ها چه هستند؟ در Results
این داده‌ها چه معنایی دارند؟ در Discussion
خروجی نهایی یا اثرگذاری پژوهش چیست؟ در Conclusion
ادغام «بحث و نتیجه‌گیری» ممکن است تداخل تحلیلی و استنتاجی ایجاد کند و در نتیجه موجب ابهام در ارزشیابی پژوهش شود.
________________________________________
الزامات بسیاری از مجلات Springer
در راهنمای نویسندگان مجلات معتبر Springer (مثلاً: Scientific Reports, Nature Communications, Cellular and Molecular Life Sciences) معمولاً چنین ساختاری ذکر می‌شود:
Typical manuscript structure includes: Abstract, Introduction, Data and Methods, Results and Discussion (combined or separate), and Conclusion.
به‌ویژه در مقالات علوم زیستی، مهندسی و علوم داده، بخش Conclusion باید جداگانه و مشخص باشد تا از تکرار تحلیل‌های جزئی جلوگیری شود و دید استراتژیک‌تری به خواننده بدهد.
نمونه واقعی از Springer:
در مجله Scientific Reports، راهنمای نویسندگان صراحتاً بیان می‌کند:
“Discussion and Conclusion sections must be clearly distinct. The Discussion interprets the results; the Conclusion summarizes the significance and future outlook.”
چرا “Materials and Methods” نادرست است در جغرافیا و اقلیم‌شناسی؟
ماهیت داده‌ها به جای مواد فیزیکی
عبارت “Materials” در علوم تجربی (مثل شیمی، زیست‌شناسی، فیزیک، مهندسی) به مواد و نمونه‌های آزمایشگاهی مثل بافت، سلول، اسیدها، خاک، یا مواد شیمیایی اشاره دارد.
اما در علوم جغرافیایی و اقلیمی، «مواد» به معنای سنتی وجود ندارد. پژوهشگر با مواردی مانند:
داده‌های سنجش از دور (ماهواره‌ای)
مشاهدات ایستگاه‌های هواشناسی
داده‌های بازتحلیل (reanalysis)
مدل‌های اقلیمی یا فضایی
پایگاه‌های داده مکانی (GIS)
سروکار دارد که “Data” محسوب می‌شوند، نه “Materials”.
پذیرش جهانی “Data and Methods” در مجلات حوزه جغرافیا
بسیاری از مجلات معتبر حوزه اقلیم‌شناسی، جغرافیا و علوم محیطی مانند:
Theoretical and Applied Climatology (Springer)
International Journal of Climatology (Wiley)
Climate Dynamics (Springer)
Geocarto International (Taylor & Francis)
همگی از عبارت “Data and Methods” در ساختار مقالات استفاده می‌کنند، زیرا بازتاب‌دهنده‌ی دقیق فرآیند پژوهشی در این حوزه‌هاست.
تفکیک درست بین داده‌ها و روش‌ها
در ساختار Data and Methods، دو چیز جدا و قابل بررسی ارائه می‌شود:
Data: معرفی منابع داده‌ای، نوع داده‌ها، مدت و دوره زمانی، مشخصات مکانی، دقت و کیفیت.
Methods: روش تحلیل، پردازش داده‌ها، الگوریتم‌ها، مدل‌ها، نرم‌افزارهای مورد استفاده.
این تفکیک کمک می‌کند تا داوران و خوانندگان بتوانند داده‌ها و تحلیل را مستقل ارزیابی کنند. در حالی که “Materials and Methods” چنین وضوحی ندارد.
استانداردسازی توسط ناشران مانند Springer
در راهنمای نویسندگان مجلات جغرافیایی Springer معمولاً چنین عبارتی دیده می‌شود:
“Authors should include a section titled ‘Data and Methods’ describing the data sources and methodology used in the study.”
مثلاً در مجله Climate Dynamics آمده است:
“Please clearly state the type and source of data used (e.g., CRU, ERA5, CMIP6) in a ‘Data and Methods’ section.”
هم‌راستایی با مفاهیم Open Data و FAIR Principles
در سال‌های اخیر، رویکرد داده‌محور (data-driven research) در علوم جغرافیایی بسیار پررنگ شده و عبارت Data and Methods هم‌راستا با اصول FAIR (قابل‌یافت، قابل‌دسترسی، قابل‌همکاری، قابل‌استفاده‌مجدد) به کار می‌رود.
جمع‌بندی:
بنابراین در مقاله‌های اقلیم‌شناسی و جغرافیایی، استفاده از “Data and Methods”:
دقیق‌تر از نظر علمی و مفهومی است؛
هم‌راستا با استانداردهای مجلات بین‌المللی مثل Springer و Wiley است؛
به خواننده امکان درک بهتر منابع داده‌ای و روش تحلیل را می‌دهد؛
و باعث افزایش شفافیت و تکرارپذیری پژوهش می‌شود. #هفت اقلیم محمود خسروی

ManuchehrFarajzadeh

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پیمایش به بالا