پژوهشگر : صبا ابوفاضلي - استاد راهنما دکتر نکویی

مقدمه :
يكي از اهداف مهم توسعه‌هاي شهري جديد پيرامون شهرهاي يزرگ تأمين مكان مناسب براي ساكنان شهرهايي است كه با معضلات زيست محيطي روبرو هستند و تأمين مكاني مناسب براي سرريز جمعيت اين گونه شهرها و استقرار جمعيت با در نظر گرفتن عوامل پايدار شهري بوده است.
منطقه 22 از مناطق جديدالاحداث شهرداري تهران و بعنوان آخرين فرصت توسعه پايدار شهري مطرح مي‌باشد.حدود اين منطقه از شمال به ارتفاعات 1800 البرز، از جنوب به آزادراه تهران-كرج و از غرب به حوزه استحفاظي شهرستان كرج و از شرق به مسيل كن محدود مي‌گردد.
اين منطقه با داشتن شهركهاي متعدد، مجموعه ورزشي آزادي و پاره‌اي ساخت و سازهاي پراكنده، همچنان قابليت‌هاي توسعه خود را حفظ كرده است.
اين امر فرصتي استثنايي در اختيار مديريت شهري تهران براي استفاده از آن در مقياس شهري و فراشهري براي مجموعه اي سازمان‌يافته و پيوسته از عملكردهاي شهري با قابليت تحقق و با توان مناسب بازگشت سزمايه قرار داده است.
در اين پژوهش با مطالعات انجام شده در خصوص ضوابط و مقررات ملاك عمل و همچنين با در نظر گرفتن اهداف طرحهاي بالا دست به برنامه‌ريزي و طراحي در محله‌اي از منطقه 22 براي جلوگيري از توسعه بي‌قانون شهري براي انطباق مطلوب مقررات با ويژگي‌هاي بنيادي آرماني پايدار ، مي‌پردازيم.

محقق : آنيتا پريش
(مقاله طرح نهايي* ،‌دانشجوي كارشناسي شهرسازي ، دانشگاه شيخ بهايي – گروه فني مهندسي شهرسازي به مدیریت آقای دکتر نکویی )
(تاريخ ارائه مقاله : 11/7/87 )


در طول تاريخ تمدن بشري ايران نقش مهمي در عرصه هاي اجتماعي ، فرهنگي ،‌علمي ، فلسفي ، فني و هنري و .... ايفا نموده است .اين كشور در عمران شهري و منطقه اي با توجه به عملكرد مفيد آن به منظور بهبود شرايط زيست اقليمي داراي سابقه طولاني مي باشد. از اين ميان خليج فارس را با تمام بنادر و جزاير آن به جرئت مي‌توان مهمترين و تاثير گذارترين منطقه ايران چه از لحاظ اقتصادي و چه از لحاظ فرهنگي دانست .
در اين ميان جزيره كيش به عنوان نخستين منطقه آزاد تجاري – صنعتي – سياحتي پس از انقلاب با ويژگي هاي جغرافيايي خاص خود و عملكردهاي مشخصي كه در زمينه توسعه جهانگردي در آن صورت گرفته به حق مرواريد خليج فارس به شمار مي آيد و مقصدي جذاب براي گردشگران داخلي و خارجي است . از آن جايي كه جزاير به دليل محصور شدن در آب هاي درياها به اصطلاح در نوعي از انزواي نسبي و محدوديت قرار دارند ، وسعت و لزوم نگاهداشت توازن زيست محيطي ضرورت مي يابد تا در برنامه ريزي احداث مسكن و ساير كاربري هاي مورد نياز حداكثر استفاده از زمين صورت گيرد . مساله مورد بحث در اين مقاله افزايش جاذبه هاي طبيعي و غير طبيعي و نيز بهبود شرايط سكونتي در نقاط مختلف كيش بخصوص اراضي غربي مي باشد . توسعه اين اراضي و ارتقاء كيفيت محيطي از طريق ايجاد طرح هاي آماده سازي كارا و مناسب و خلق فضاهاي سرزنده و پويا مورد نياز ساكنين و گردشگران مد نظر است .

.
پژوهشگران : شهاب مصطفوی - مریم خبازیان
استاد راهنما : دکتر نکویی
ارسال شده توسط گروه شهرسازی دانشگاه شیخ بهایی به مدیریت دکتر نکویی



رشد شتابان جمعيت،مهاجرت شديد روستاييان به [[كلانشهرها]] و افزايش سريع جمعيت شهرنشين،موجب مي گردند تا مسئولان و برنامه ريزان جامعه در پي يافتن راه حل و اتخاذ تدابيري براي رفع اين معضل كلانشهرها باشند.از رو ساخت شهر هاي جديد در مناطق خاصي براي اسكان جمعيت رو به رشد،از اقدامات اساسي و كارساز به شمار مي آيد. جامعه شناسان شهري نظير زيمل،پارك و برگس بر اين باورند كه سرمايه داراي صنعتي شهرهايي را بوجود آورده است كه بيانگر اقتصاد مدرن و نظم اجتماعي هستند ( مجموعه مقالات ايجاد شھرھاي جديد ، احمدي ، ١٣٧٧ ، صفحه ٢٣٠ ). از آغاز قرن هجدهم شهر هاي بزرگ در فرايند تقسيم كار اجتماعي به عنوان نيروي پويا و با توليد اقتصادي گسترده توسعه يافتند. توسعه و ابعاد كلانشهرها،گرايش جمعيت مهاجر به سوي اين شهر ها و سكونت نا مناسب در حاشيه شهر ها و محله هاي خاص شهري و احساس گمنامي ساكنان و تضعيف كنترل هاي اجتماعي غير رسمي ، آسيب هاي اجتماعي نظير فحشاء اعتياد،سرقت و نا امني را بوجود آورد. در دهه هاي اخير، اين نوع آسيب هاي اجتماعي در كلانشهر هاي كشورهاي در حال توسعه به وضوح مشهود بوده و به فرايندي از عدم انسجام مداوم و مكرر منجر شده است. كلانشهرهاي كشورهاي جهان سوم با مشكلات اجتماعي زير مواجه هستند و اين مشكلات ضرورت برنامه ريزي جديد براي كلانشهرها و توسعه و ايجاد شهرهاي جديد را ايجاب مي كند.
1. در كلانشهرها قيد و بند هاي كنترل اجتماعي از بين رفته و ماهيت روابط خويشاوندان ،همسايگان و دوستان تحت تاثيرمحيط اجتماعي حاكم بر شهر قرار گرفته است.
2. ساختار اقتصادي سرمايه داري كه در آن توليد حول محور سود جويي بيشتر مي چرخد و تعامل ميان سازو كارهاي سرمايه داري و نوگرايي،ساختار فرهنگي شهر را به شدت تحت تاثير قرار داده و مشكلات فرهنگي فراواني را بوجود آورده است.